“Mensen zijn sociale dieren” is een understatement. In dit artikel stellen we de vraag waarom mensen super-sociale dieren zijn en waarom we het menselijk brein niet alleen op individueel niveau moeten bestuderen, maar ook in de context van de cultuur die het heeft gevormd.
Sciencefiction zit boordevol ideëen. De meeste hiervan blijven fictief, maar af en toe wordt er eentje wetenschappelijke werkelijkheid. Zo zag je hersenimplantaten vroeger slechts in u-/dystopische Hollywood producties, terwijl deze anno 2025 daadwerkelijk worden ingezet om hersenactiviteit te ontcijferen en functies te herstellen bij neurologische aandoeningen. Hoe goed voorspelden film-varianten van deze techniek de realiteit? Kan je met hersenimplantaten écht gedachten lezen? of zelfs besturen?
Deze zomer starten we een nieuwe blogserie in samenwerking met BrainHelpDesk — een platform dat
Niets is wat het lijkt. Zo ook onze visuele waarneming. Om te kijken, gebruiken we onze ogen: goed gelapte panoramaruiten met uitzicht op de buitenwereld. Althans, zo ervaren we dit. In de realiteit komt de ramenlapper morgen, is de ruit enorm beslagen, en zijn je ogen als regendruppels die soms een troebel stukje buitenwereld doorlaten. Waarom ervaren we dit anders? Hoe zien we dan toch zo goed? En kijken we eigenlijk ooit naar de échte wereld?
Herinner je je die jurk nog die vriendschappen kon beëindigen? De ene helft van de wereld was ervan overtuigd dat hij blauw met zwart was, terwijl de andere helft wit met goud zag. Dan heb je jezelf misschien al eens afgevraagd: zien we wel allemaal dezelfde kleuren? Kleurenblindheid laat zien dat het antwoord waarschijnlijk is: niet helemaal. Onze kleurbeleving zit niet in de wereld zelf, maar wordt geconstrueerd door het brein.
Wat als machines ons zouden kunnen helpen begrijpen hoe babies leren praten? Een recent onderzoek van Meta AI en neurowetenschappers van de Rotschild Foundation Hospital, Parijs, werpt een blik op het kinderbrein om daar antwoord op te geven, en de resultaten zijn zowel fascinerend als veelbelovend.
Chatbots hebben dan misschien geen lichaam, maar ze gebruiken wel de onzen. Terwijl we ‘prompten’, antwoorden, en aanpassen aan de hand van hun antwoorden worden ze onderdeel van onze cognitieve lus—trager, maar al te echt. Misschien is het minder de vraag of ze ‘echt’ intelligent zijn, maar of wij samen met ze denken.
Er zijn recentelijk veel gave technieken ontwikkeld voor hersenonderzoek en de behandeling van psychische en neurologische aandoeningen, zoals focused ultrasound, diepe hersenstimulatie of laminar fMRI. Nog zo’n gloednieuwe methode is neurofeedback, waarbij je regelrechte feedback krijgt over je hersenactiviteit en dus directe verbanden kan leren tussen de binnen- en buitenkant van je hersenpan. Dit biedt een nieuwe manier om sturing te krijgen in je brein.
Veel jongeren tussen de 16 en 25 jaar hebben last van psychische klachten zoals angst of somberheid. Uit onderzoek blijkt dat mindfulness training positieve effecten heeft bij volwassenen met psychische aandoeningen zoals depressie, maar de werking bij jongeren is nog minder goed onderzocht. In dit artikel bespreken we of mindfulness mogelijk kan helpen om jongeren weerbaarder te maken tegen psychische aandoeningen.
Het is tijd om onze benadering van geestelijke gezondheidszorg te herzien. Terwijl de depressiecijfers wereldwijd
Kan ik iets leren van een tekst door ernaar te luisteren terwijl ik slaap? 
Keuzes van de Redactie – Boeken over de Neurowetenschap 
Hardnekkig hokjesdenken in de hersenen 
