This post is also available in .
Sensory processing sensitivity
Temperament is hoe je van nature bent. Het gaat bijvoorbeeld over hoe actief je bent en welke stemming je vaak hebt. Sensory processing sensitivity (SPS) is een eigenschap van dit temperament. Het beschrijft mensen die meer opmerken van wat ze zien, horen en voelen, en daar ook vaak dieper over nadenken dan anderen.
Hoogsensitieve mensen zien vaak kleine details die anderen over het hoofd zien, denken goed na voordat ze reageren, voelen emoties sterk en raken sneller overweldigd in drukke situaties. Onderzoek laat zien dat ongeveer 1 op de 3 mensen deze eigenschap heeft.
Sensory processing sensitivity is een normale variatie in hoe het centrale zenuwstelsel werkt en blijkt in de geschiedenis van de mens belangrijk voor overleving. Het zorgt ervoor dat sommige mensen van nature extra oplettend zijn, goed nadenken en kleine veranderingen in hun omgeving snel zien.
Sensatiezoeken
Sensatiezoeken betekent dat je op zoek gaat naar nieuwe, spannende en intense ervaringen. Deze eigenschap werd voor het eerst beschreven door psycholoog Marvin Zuckerman. Het is een persoonlijkheidstrek die te maken heeft met nieuwsgierigheid en creativiteit en helpt mensen om te ontdekken en te leren.
Nieuw onderzoek laat zien dat tot 50% van de hoogsensitieve mensen ook sensatiezoekend zijn. Zij genieten van nieuwe, complexe en prikkelende ervaringen, maar hebben ook rust nodig om daarvan te herstellen.
Een voorbeeld: een sensatiezoeker kiest misschien een druk, nieuw restaurant in de stad, terwijl iemand die minder sensatie zoekt liever naar een rustig café gaat waar alles bekend en voorspelbaar is.
Leven met de combinatie
Mensen die zowel hoogsensitief als sensatiezoekend zijn, kunnen het volgende ervaren:
- Ze willen nieuwe dingen en uitdagingen opzoeken, maar hebben ook behoefte aan rust
- Ze voelen emoties diep, maar willen ook nieuwe ervaringen opdoen
- Ze raken soms overweldigd, maar voelen ook momenten van nieuwsgierigheid en moed
Deze combinatie kan soms tegenstrijdig zijn en zelfs oncomfortabel voelen, maar het wordt een kracht als je het begrijpt en ermee om kunt gaan.
Beide kanten waarderen
Het is belangrijk om beide kanten van je persoonlijkheid te waarderen, zo kun je nieuwe ervaringen beleven en tegelijk je behoefte aan rust en reflectie respecteren.
Hoogsensitieve sensatiezoekers zijn vaak erg creatief. Rustmomenten geven ruimte om te denken en te plannen, terwijl het sensatiezoeken helpt om nieuwe en spannende ideeën te ontdekken.
- Combineer nadenken en ontdekken
Gebruik je sensitiviteit om nieuwe ervaringen te vinden. Kies je activiteiten die je prikkelen maar niet overweldigen, zoals creatieve projecten, iets nieuws leren of culturele ervaringen.
- Geef rust prioriteit
Het plannen van rustmomenten is belangrijk om te herstellen en na te denken.
- Zoek betekenisvolle en nieuwe ervaringen
Kies ervaringen die passen bij wat jij belangrijk vindt. Denk aan intellectuele uitdagingen, reizen of creatieve activiteiten. Deze geven prikkels, maar passen ook bij je sensitiviteit.
- Gebruik je sensitiviteit als kompas
Laat je bewustzijn je helpen bij het maken van keuzes, van je relaties tot nieuwe ervaringen. Je sensitiviteit geeft inzicht in je gevoelens en helpt je kiezen wat je energie geeft in plaats van energie kost.
Concluderende gedachte
Hoogsensitief én sensatiezoekend zijn is geen slechte, maar juist een sterke en bijzondere combinatie. Als je beide kanten respecteert, kun je je gedachten omzetten in actie en je nieuwsgierigheid in waardevolle ervaringen.
Credits
Auteur: Kaaryn Cater
Buddy: Rick Arends
Vertaling: Rick Arends
About The Author
